یه نقد دوستانه دارم به بعضی از ادمینهای کانالهای سیاسی و اجتماعی دوستانه بودنش البته به این معنی نیست که حرفم جدی نیست.
میدونم همین الان هم ممکنه بعضی از دوستان و همحزبیهای مجازی از این حرفها دلخور بشنشاید حتی واکنشی هم نشون ندن و بگن «باز شروع کرد به گیر دادن به خودیها!» 😄
ولی واقعاً فکر میکنم بعضی جاها باید تعارف رو کنار گذاشت
گاهی یک برداشت شخصی یک شنیده یک حدس یا حتی یک تحلیل ذهنی طوری روایت میشه که انگار با یک خبر قطعی طرفیم اسم آدمهای واقعی هم وسط میاد جزئیات بهش اضافه میشه و کمکم چیزی که اولش فقط یک حدس بوده تبدیل میشه به «واقعیت»
مشکل اینجاست که این فقط یک اشتباه رسانهای نیست این میتونه روی افکار عمومیاثر بذاره
امروز میگیم «کودتا شده» چند نفر باور میکنن و پخش میکنن.
فردا میگیم فلانی با فلان مقام نشسته چای خورده سر فلان موضوع دعواشون شده و به هم فحش دادن! 😐
پسفردا میگیم «جان فلانی در خطره» و مردم رو نگران میکنیم
بعد یک نفر میگه، ده نفر بازنشر میکنن صد نفر تحلیل میذارن و فردا دیگه کسی نمیپرسه اصل خبر چی بوده و سندش کجاست!
اینجاست که شایعه تبدیل به اضطراب جمعی میشه و اضطراب جمعی میدونه روی رفتار جامعه اثربذاره
من واقعاً فکر نمیکنم اکثر این دوستان قصد بدی داشته باشن یا بخوان آب به آسیاب دشمن بریزن. خیلیهاشون اتفاقاً دغدغه ایران دارن و از سر نگرانی حرف میزنن.
اما نیت خوب، مسئولیت آدم رو از بین نمیبره.
وقتی یک کانال هزار ممبر داره، بالاخره از اون هزار نفر، چند صد نفر هم ممبر واقعی هستند همه که فیکنمیشن آدمهایی که ممکنه یک خبر رو ببینن، باور کنن، برای خانواده و دوستاشون بفرستن و بر اساس همون خبر نگران یا عصبانی بشن.
پس دیگه نمیشه گفت: «من فقط تحلیل خودمو گفتم!»
نه عزیز جان وقتی حرفت روی ذهن چند صد آدم واقعی اثر میذاره دیگه فقط نظر شخصی نیست مسئولیت اجتماعی هم هست.
ایراندوستی این نیست که هر حرفی که با تحلیل سیاسی ما جور درمیاد منتشر کنیم و همهچیز رو تأیید کنیم.
گاهی ایراندوستی یعنی بگیم:
«نمیدونم.»
«این خبر تأیید نشده.»
«ممکنه شایعه باشه.»
«برای این ادعا سند ندارم.»
همین «نمیدانم» گفتن، گاهی از صدتا تحلیل هیجانی عاقلانهتره.
یک نکته دیگه هم به نظرم مهمه: در انتخاب دوستان و همکاران کانال دارمون هم باید کمی محتاط تر باشیم.
اینکه کسی دوست ماست یا از نظر سیاسی به ما نزدیکه، به این معنی نیست که هر کاری میکنه الزاماً به اعتبار ما هم ارتباطی نداره. در فضای عمومی، آدمها خیلی وقتها ما رو از روی آدمهایی که باهاشون همراهیم قضاوت میکنن.
بالاخره یک ضربالمثل قدیمی داریم که میگه:
ادم روبا رفیقاش میشناسن
وقتی با یک کانال یا ادمین همراهی میکنیم، بخشی از اعتبار و تصویر عمومی ما هم کنار اون قرار میگیره. پس بد نیست قبل از اینکه بگیم «این دوست منه، پس حتماً آدم خوبیه»، ببینیم چه چیزی منتشر میکنه، چقدر برای حرفهاش سند داره و چقدر حاضره بین «تحلیل» و «خبر» تفاوت بذاره.
همه انتظارات رو هم نمیشه از حاکمیت داشت. بخشی از امنیت روانی جامعه دست خود ماست دست رسانهها، ادمینها، فعالان سیاسی و حتی تکتک آدمهایی که چیزی رو منتشر میکنن.
اگر هر روز به مردم القا کنیم کودتا شده، فلانی حذف شده، جان فلانی در خطره، فلان مقام با فلان شخص درگیر شده و مملکت در آستانه فلان اتفاقه، بعد انتظار داشته باشیم جامعه آروم بمونه، واقعاً انتظار عجیبیه.
مطالبات واقعی مردم هم ممکنه وسط همین فضای شایعه و هیجان تحتتأثیر قرار بگیره و یک موج روانی راه بیفته که بعد جمع کردنش خیلی سخت باشه.
من میدونم ممکنه بعضی از دوستان از این حرفها خوششون نیاد و حتی از من دلخور بشن. اشکالی هم نداره. قرار نیست چون کسی دوست ماست، هر چیزی که میگه رو تأیید کنیم.
اگر دغدغه ی ایران داریم گاهی باید حتی به خودی ها هم نقد داشته باشیم.
بعضی عزیزان به ظاهر تحلیل گر رو باید از برق کشید😂
فقط یه روز!
بذارید ببینیم بدون اینترنت و «منابع آگاه» چه اتفاقی میفته! 😄
شاید صبح بیدار شدیم دیدیم نه کودتایی شده، نه فلانی با فلانی سر چای دعوا کرده، نه جان کسی در خطر بوده فقط چند نفر زیادی داستان رو جدی گرفته بودن!
شوخی کردم، ولی اصل حرفم جدیه:
قبل از اینکه چیزی رومنتشر کنیم فقط چند ثانیه فکر کنیم اگر این حرف غلط باشه چه اثری روی ذهن مردم میذاره
این شاید یکی از سادهترین و در عین حال مهمترین کارهایی باشه که هر کدوم از ما میتونیم برای ایران انجام بدیم.
چون گاهی برای ایران کاری نکردنِ یک کار اشتباه، خودش یک کار بزرگه