CAD&BIM&CODE
BIM Koordinator: Nega O'zbekistonda bu kasb deyarli yo'q va buni oqibatlari sezilarlimi?
BIM haqida gap ketganda, loyiha BIMda bararilsa yana bir qo’shimcha mutaxassisga ehtiyoj sezilishi mumkin, bu - BIM Koordinator. “Kitobida” yozilishicha loyihadagi barcha mutaxassisliklar (arxitektura, konstruksiya, muhandislik tarmoqlari) modellarini birlashtiruvchi, to'qnashuvlarni aniqlovchi va axborot almashinuvini boshqaruvchi markaziy shaxs hisoblanadi.
Kelinglar oldin tushinib olaylik Koordinatorni asosiy vazifalari nima va bu vazifalarga bizda zarurat bormi o’zi:
Modelni muvofiqlashtirish: Barcha bo'limlar modellarini bitta umumiy (federated) modelga yig'ish va ularning o'zaro to'g'ri joylashuvini ta'minlash. Bu jarayon chetlab o’tilsa, keyinchalik birlashtirishda muammolar yuzaga chiqad, modellar bir biriga mos kelmaydi, biri erda biri osmonlarda uchib yuradi.
To'qnashuvlarni aniqlash (Clash Detection): Arxitektura, konstruksiya va muhandislik tarmoqlari o'rtasidagi to’qnashuvlarni aniqlash, ularni hal qilish uchun tegishli ma’sullarga biriktirish va to'g'rilanganligini tekshirish. Bu jarayonsiz sifatli loyiha olish mumkin emas.
Sifat nazorati va Axborot boshqaruvi: Fayllarni to'g'ri nomlash, versiyalarni boshqarish va modelning BEP (BIM Execution Plan) standartlariga mosligini ta'minlash. Masalan, fayllarni nomi ma’lum bir standard asosida nomlanishi avtomatlashtirish jarayonida bu fayl qaysi obyekt qaysi bo’lim va qaysi bosqichdaligi haqida ma’lumot olish mumkin bo’ladi.
Hujjatlashtirish: To'qnashuvlar bo'yicha hisobotlar tayyorlash va jarayonni kuzatib borish. Bu tsikl to’qnashuvlar topilmaguncha davom etadi.
O'zbekiston realligidagi muammo
Ho’p yuqorida keltirilgan jarayonlar tashkilotlarga kerakmi? Bizdagi hozirgi holatga karasak nima deb o’ylaysiz BIM koordinatorlar kerakmi o’zi?
Axir BIMda ishlayapmiz, chizmalar chiqaryapmizku, obyemlarni olyapmiz, qurilishlar davom etyapti? Nima kerak ortiqcha sarf qilib koordinator yollab, unga oylik to’la to’grimi? Nech yillardan beri kerak bo’maganku, biz har doim shunaqa islagamizku a?
O’ylashimcha eng asosiy muammo aynan shunda, “biz har doim shunaqa qilganmizu” deyish. Zamon o’zgaryapti, jarayonlar o’zgaryapti lekin loyihalash jarayoni o’sha o’shaligicha qolmoqda. Qolimizdagi telfondi yangi versiyasi chiqsa darrov alishtirishga shoshlamizu, lekin shu telefonni olishimizga hizmat qiluchi jarayondi o’zgartirishga shoshilmaymiz, aniqrog’i istamaymiz, ee yog’e ich-ichimizdan qarshiliq qilamiz.
Shuning uchun haligacha qurilishda hatolar oddatiy holga aylangan, quruvchi loyihachini so’kib to’grilab ketoradi, loyihachi esa quruvchini. Va holanki BIMni birinchi bo’lib Buyurtmachi talab qilmas ekan jarayon o’zgarmaydi, chunki BIMni asosiy foydasi qurilishda.
Koordinatorsiz BIM jarayoni oddiy 3D chizmachilikka aylanib qoladi. Texnologiyadan kutilgan asosiy iqtisodiy samaradorlik — xatolarning oldini olish qismi umuman ishlamaydi.
Ungacha eas bizni mehnat bozorda, "BIM Koordinator" yoki "BIM menejer" vakansiyalarni uchratmaymiz, to’gri tushunasizlar, ishiz qolib ketganim yoq, zamonga hamnafas mazligimiz alam qilyapti, qoshnilardan qolib ketyatganimiz …)
Rahbarlar ham BIM shunchaki uch o'lchamli chizma emas, balki qat'iy boshqaruv va koordinatsiya jarayoni ekanligini tushunmas ekan, loyihalar doimiy ravishda qurilish maydonidagi muammolar bilan to'qnashaveradi.
Savol: O’zbekistonda koordinatorlar bormi?
#BIM #BIM_Management #BIMKoordinator #ClashDetection #Revit #Navisworks #Loyihalash #Qurilish #BIMStandartlari
133 ·